Het effect van LLM's op vertaling: waarmee vertalen mensen in 2026?
Er vertalen meer mensen tekst dan ooit tevoren, en toch verliezen de onafhankelijke websites die daarvoor zijn gebouwd stilletjes bezoekers. De trendlijnen zien er op het eerste gezicht tegenstrijdig uit. Traditionele vertaaltools laten dalend webverkeer zien terwijl het totale volume aan vertaalactiviteit duidelijk is toegenomen.
De vraag is niet gekrompen. Die is geconsolideerd op platforms met ingebouwde distributie, en chatbots voor algemene doeleinden hebben een groot deel van het incidentele zoekverkeer overgenomen dat eerder naar gespecialiseerde vertaalwebsites stroomde. Mensen zijn niet gestopt met vertalen, ze zijn er simpelweg mee verdergegaan waar ze al waren.
De groeicurves van chatbots
ChatGPT biedt de duidelijkste groeicurve van de groep. In november 2023 telde het 100 miljoen wekelijks actieve gebruikers. In augustus 2024 passeerde het de 200 miljoen, in februari 2025 de 400 miljoen, in oktober 2025 de 800 miljoen, en in februari 2026 bevestigde OpenAI 900 miljoen wekelijks actieve gebruikers. Volgens schattingen van Sensor Tower die door Reuters zijn gerapporteerd, benaderde de ChatGPT-app in juni 2026 de 1 miljard maandelijks actieve gebruikers. Elke mijlpaal werd sneller bereikt dan de vorige, het soort curve dat je normaal alleen ziet in presentaties van mensen die iets verkopen.
De Gemini-app vertelt een vergelijkbaar verhaal op een kortere tijdlijn. Deze ging van 350 miljoen maandelijks actieve gebruikers (een cijfer dat in april 2025 naar voren kwam tijdens een rechtszaak) naar meer dan 900 miljoen tegen de tijd van Google I/O in mei 2026, wat neerkomt op een groei van ongeveer 2,5 keer in 13 maanden. Dat is de snelste curve in deze dataset.
Claude ontbreekt in de grafiek, en dat weglaten was de enige eerlijke optie. Anthropic publiceert geen gebruikscijfers, dus er is geen officiële referentie om te plotten. De schattingen van derden die circuleren, lopen sterk uiteen: sommige trackers melden ongeveer 30 miljoen maandelijks actieve consumenten, terwijl Sensor Tower ongeveer 245 miljoen telt over alle oppervlakken heen. Het gebruik is ook vooral gericht op API- en zakelijke klanten, waar consumententrackers geen zicht op hebben. Wanneer een product voornamelijk binnen andere toepassingen leeft, missen openbare gebruikersgrafieken het grootste deel van het beeld.
Google Translate verdubbelde desondanks
Google Translate had in 2012 200 miljoen maandelijkse gebruikers en passeerde in 2016 de 500 miljoen. Bij zijn 20e verjaardag in april 2026 meldde Google meer dan 1 miljard maandelijkse gebruikers over Translate, Search, Lens en Circle to Search heen, met ondersteuning voor 249 talen. Met andere woorden: het verdubbelde gewoon door het chatbottijdperk heen, niet wat je zou verwachten van de gevestigde speler die zogenaamd door chatbots ontwricht zou worden.
Ongeveer een derde van de mobiele-appgebruikers gebruikt het nu voor actief taalleren in plaats van voor eenmalige opzoekacties, wat iets zegt over hoe de rol van het product is veranderd. Een tool die ooit een snelle vraag beantwoordde, maakt nu deel uit van hoe mensen leren.
De verklaring voor die groei is eenvoudig als je die hoort. Google Translate is geïntegreerd in Search, Chrome, Lens en Android, dus het was nooit afhankelijk van het besluit van iemand om een website te bezoeken. Wanneer vertalen is ingebouwd in de platforms die mensen al gebruiken, groeit de dienst mee met het ecosysteem in plaats van zelf om aandacht te strijden. Dit is distributie als infrastructuur, het soort dat onzichtbaar wordt omdat het overal is.
Probeer Fink voor je volgende vertaling
Zie de vertaling, elke wijziging en het waarom op één scherm.
App openenDe druk op onafhankelijke vertaalwebsites
Het formaat dat onder druk staat, is de onafhankelijke consumentenvertaalwebsite, het soort bestemmingswebsite dat mensen vroeger in hun bladwijzers opsloegen en bezochten telkens als ze een zin of alinea moesten vertalen.
DeepL biedt het duidelijkste inzicht in deze verschuiving. Schattingen van webbezoeken van Semrush plaatsen DeepL op 204,55 miljoen bezoeken in juni 2025, dalend naar 145,43 miljoen in juni 2026, een afname van ongeveer 29 procent jaar-op-jaar. De vergelijking van juni met juni is de schoonste die beschikbaar is omdat die seizoensinvloeden uitschakelt. Toch schommelt de maandelijkse serie genoeg dat je geen enkele afzonderlijke maand moet overinterpreteren: een meting voor maart 2026 van bijna 190 miljoen ziet eruit als een uitschieter, en panels voor webverkeer van derden kunnen door steekproefruis alleen al met 20 procent schommelen van maand tot maand.
Belangrijk is dat DeepL als bedrijf het goed doet. In het eerste kwartaal van 2026 passeerde het de 250.000 zakelijke klanten en blijft het zakelijke producten en spraakfuncties uitbrengen. De afname zit specifiek in het consumentenwebverkeer, niet in de zakelijke tak. Dit ziet ernaar uit dat gebruik wegdrijft van bladwijzers in de browser, niet dat de vraag naar vertalingen zelf afneemt.
Reverso is het duidelijkste geval van echte substitutie. In 2019 meldde het 96 miljoen maandelijkse gebruikers, nu zijn dat er 70 miljoen. Zijn kerngebruiksgeval, controleren hoe een zin daadwerkelijk in context wordt gebruikt, is toevallig precies het soort vraag dat mensen nu in een chatbot typen in plaats van op een gespecialiseerde woordenboeksite. De dienst was geoptimaliseerd voor een werkstroom die grote taalmodellen nu terloops afhandelen.
Als tegenhanger groeide Navers Papago gewoon door het chatbottijdperk heen dankzij de sterke dekking van Koreaans en Oost-Aziatische talen, van 10 miljoen maandelijks actieve gebruikers in 2019 naar meer dan 20 miljoen in 2024. Blijkt dat regionale diepgang de golf kan doorstaan.
Wat dit eigenlijk betekent
De stelling hier is niet dat grote taalmodellen vertaaltools als categorie hebben uitgeroeid. Het is dat vertalen is verhuisd naar de platforms met distributie. Mensen vertalen meer tekst dan ooit tevoren, ze doen het simpelweg waar ze al toevallig zijn: in zoekresultaten, in hun browser, in een chatvenster. De verliezers in deze regeling zijn de bestemmingswebsites die zijn gebouwd voor snelle wegwerp-opzoekacties. De oude gewoonte om een apart tabblad te openen, naar een vertaalwebsite te navigeren en daar tekst te plakken, is voor incidenteel gebruik grotendeels verdwenen, want waarom moeite doen als het antwoord gewoon verschijnt waar je al bent?
Dat laat een interessante groep achter. De mensen die nog steeds bewust een gespecialiseerde vertaaltool openen, zijn doorgaans degenen voor wie het resultaat ertoe doet: professionals die aan contracten of documentatie werken, taalleerders die willen begrijpen waarom een zin werkt, iedereen voor wie er echt iets van de vertaling afhangt. Incidentele opzoekacties zijn verspreid over de platforms die mensen al gebruiken, terwijl serieus vertaalwerk zich concentreert in speciaal daarvoor gebouwde tools. Die groep, toevallig, is precies waar Fink Translate voor is gebouwd: een vertaler die laat zien wat er in een vertaling is veranderd en waarom, zoals wordt uitgelegd in hoe Fink werkt.
Een opmerking over de cijfers
De y-as van de grafiek mengt metrieken die niet direct met elkaar zijn te vergelijken, dus neem elke visuele vergelijking niet te letterlijk. Wekelijks actieve gebruikers van ChatGPT staan naast maandelijks actieve gebruikers van Gemini, Papago en Google Translate, en de cijfers van Google Translate bestaan alleen bij schaarse mijlpaalaankondigingen, dus de lijn die die punten verbindt is een interpolatie in plaats van een meting. De DeepL-serie bestaat uit schattingen van webbezoeken op basis van panels van Semrush, die zijn gebaseerd op steekproeven, niet op serverlogs.
De individuele cijfers zijn zoveel mogelijk gekoppeld aan primaire bronnen. De groeicurve van ChatGPT komt uit aankondigingen van OpenAI, samengebracht door Backlinko met bronvermeldingen, en het bericht van Reuters over Sensor Tower levert de schatting die de ChatGPT-app op bijna 1 miljard maandelijks actieve gebruikers plaatst. De Gemini-cijfers komen van de kwartaalcijfers van Alphabet en Google-evenementen, onder meer de mijlpaal van 750 miljoen die in februari 2026 werd aangekondigd, plus een rechtbankdocument voor het cijfer van april 2025. De aankondiging van het 20-jarig jubileum van Google bevat het cijfer van 1 miljard gebruikers voor Google Translate. De Papago-serie komt van Naver via The Korea Times, en de historische aantallen van Reverso worden bijgehouden op de Wikipediapagina van de dienst.